Bock Kazamatları (Casemates du Bock) — Lüksemburg Şehri'nin UNESCO Dünya Mirası listesine girmesinin ana sebebi. Şehrin doğum yerinin (Bock kayalığı) içine oyulmuş 17 km uzunluğunda yer altı tünel ağı. 23 metre derinlikte, 7 katlı bir savunma sistemi. Avrupa'nın "Kuzeyin Cebelitarık'ı" lakaplı askeri tarihinin altyapısı.
Şehrin başlangıcı 963 yılı — Ardenler Kontu Sigfrid bu kayalık üzerinde küçük bir kale (Lucilinburhuc — "Küçük Kale") inşa etti. Yüzyıllar boyunca kale güçlendirildi: Burgonya, İspanya Habsburg, Fransız Bourbon, Avusturya Habsburg, Prusya — her dönemde kazamatlar genişledi. 1684-1875 arası bugünkü 17 km'lik tünel sistemi şekillendi.
Kazamatların yapısı
Tüneller doğrudan Lüksemburg kireçtaşı kayasına oyulmuş. 7 farklı seviyede — yer üstüne yakın olanlar top mermilerinin çıkış noktası, derin olanları depo, mutfak, yatakhane, hatta hayvan ahırları. Aynı anda 50 ton barut, 1.200 ton et, 35.000 asker 3 ay barınabilirdi.
1867 Londra Antlaşması ile Lüksemburg askersizleştirildi — kazamatların büyük bölümü 1875'e kadar tahrip edildi. Ancak kayanın stabilitesini bozmadan tüm tünelleri yıkmak imkansız oldu. Bu sayede 17 km'nin önemli bir kısmı bugüne kalabildi.
Ziyaret rotası
Halka açılan kısım ~3 km uzunluğunda — yine de tüm Bock kazamatlarını gezmek için 1.5-2 saat. Ziyaret rotası işaretli, ışıklandırılmış. Bazı bölümler dar ve eğimli — sıkı ayakkabı gerek.
Görülecek başlıca noktalar:
- Bock kayalığı zirvesi: Şehrin başlangıç noktası. Sigfrid Kalesi temelleri (10. yüzyıl).
- Tünel ağı: Eski tüfek pencereleri, top yerleri, koridorlar.
- Eski kuşatma sığınağı: 7. seviyede, II. Dünya Savaşı'nda da sivil sığınağı olarak kullanıldı.
- Pétrusse Vadisi'ne çıkış: Tünelden çıkıldığında, şehrin ortasındaki uçurum vadisinin tabanına ulaşılır.
Yer altında sürekli ~12°C — yaz aylarında bile soğuktur. Hafif ceket gerek.
Üst yüzey: Bock kayalığı ve Casemates de la Pétrusse
Bock kazamatlarının üstünde Bock kayalığı meydanı — şehir manzarası, eski kale temelleri, açık hava sergileri. Üstten Pétrusse ve Alzette nehirlerinin oluşturduğu vadi görünür.
Bock'un yanı sıra şehrin diğer ucunda Pétrusse Kazamatları (Casemates de la Pétrusse, 1644 İspanyol dönemi) — daha küçük, ayrı bilet (4 €). Toplam 7 farklı kazamat ağı şehrin altında uzanır; ana ziyaret edilebilir olanlar Bock ve Pétrusse.
Pratik bilgiler
- Adres: Bock cliff, Eski Şehir kuzey ucu. Lüksemburg merkez tren istasyonundan 25 dk yürüyüş.
- Açılış: Mart-Kasım 10:00-20:30, Aralık-Şubat kapalı.
- Giriş: 8 € yetişkin (Pétrusse ile kombo 12 €). Lüksemburg City Card'a dahil.
- Süre: 1.5-2 saat. Klostrofobi olanlar için bazı dar koridorlar zor olabilir, ancak rotalar büyük bölümü geniş.
- Aksesibilite: Merdiven çok, tekerlekli sandalye için zor.
- İpucu: Bock kazamatları çıkışından "Chemin de la Corniche" yürüyüş yoluna çık — Lüksemburg'un en güzel panoramik manzara yolu, "Avrupa'nın en güzel balkonu" diye geçer.